ದೀಪಾವಳಿ: ಒಳಗಿನ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದು
ಸಂಜೆ ಮನೆಯ ಹೊಸ್ತಿಲಲ್ಲಿ ಸಾಲಾಗಿ ಹಣತೆ ಇಟ್ಟಿದ್ದೀರಿ. ಎಣ್ಣೆ ಹಾಕಿ, ಬತ್ತಿ ಸರಿ ಮಾಡಿ, ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಹಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದೀರಿ. ಗಾಳಿ ಬಂದಾಗ ಒಂದು ದೀಪ ಆರುತ್ತದೆ. ನೀವು ಮತ್ತೆ ಬಗ್ಗಿ ಅದನ್ನು ಪಕ್ಕದ ದೀಪದಿಂದ ಹಚ್ಚುತ್ತೀರಿ. ಮಕ್ಕಳು ಪಟಾಕಿಯ ಸದ್ದಿನಲ್ಲಿ ಕುಣಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಅಡುಗೆಮನೆಯಿಂದ ಹೋಳಿಗೆಯ ವಾಸನೆ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಆ ಕ್ಷಣ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಿ. ಮನೆಯ ಹೊರಗೆ ಇಷ್ಟು ಬೆಳಕು ಇದೆ. ನನ್ನ ಒಳಗೆ ಎಷ್ಟು ಬೆಳಕಿದೆ?
ಈ ವಾರ ದೀಪಾವಳಿ. ಮನೆ ಸ್ವಚ್ಛ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ, ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆ ತಂದಿದ್ದೇವೆ, ಸಿಹಿ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ. ಇವೆಲ್ಲ ಬೇಕು, ಹಬ್ಬದ ಸಂತೋಷ ಇರುವುದೇ ಇದರಲ್ಲಿ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ಈ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಇನ್ನೊಂದು ಅರ್ಥವನ್ನೂ ಇಟ್ಟಿದ್ದರು. ಅದನ್ನು ಈ ವಾರ ಸ್ವಲ್ಪ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳೋಣ.
ತಮಸೋ ಮಾ ಜ್ಯೋತಿರ್ಗಮಯ
ಬೃಹದಾರಣ್ಯಕ ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಇದೆ. ಅಸತೋ ಮಾ ಸದ್ಗಮಯ, ತಮಸೋ ಮಾ ಜ್ಯೋತಿರ್ಗಮಯ, ಮೃತ್ಯೋರ್ಮಾ ಅಮೃತಂ ಗಮಯ. ಅಸತ್ಯದಿಂದ ಸತ್ಯದ ಕಡೆಗೆ, ಕತ್ತಲಿನಿಂದ ಬೆಳಕಿನ ಕಡೆಗೆ, ಸಾವಿನಿಂದ ಅಮರತ್ವದ ಕಡೆಗೆ ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯಿ.
ಇಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲು ಎಂದರೆ ರಾತ್ರಿಯ ಕತ್ತಲಲ್ಲ. ಅಜ್ಞಾನ, ಭಯ, ಹಳೆಯ ನೋವು, ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಸಣ್ಣವರು ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೂಲೆಗಳು. ಹೊರಗಿನ ದೀಪ ಆ ಒಳಗಿನ ಬೆಳಕಿನ ನೆನಪು ಮಾತ್ರ.
ನರಕ ಚತುರ್ದಶಿಯ ಕಥೆಯನ್ನೂ ಹೀಗೆ ನೋಡಬಹುದು. ನರಕಾಸುರ ಹೊರಗಿನ ರಾಕ್ಷಸ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಒಳಗೂ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ನರಕಾಸುರ ಇದ್ದಾನೆ. ಸಿಟ್ಟು, ಅಸೂಯೆ, ಸೋಮಾರಿತನ, ಸದಾ ದೂರುವ ಸ್ವಭಾವ. ಹಬ್ಬದ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಎಣ್ಣೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದು ದೇಹದ ಕೊಳೆ ತೆಗೆಯಲು. ಅದೇ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿನ ಒಂದು ಕೊಳೆಯನ್ನಾದರೂ ತೊಳೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ ಹಬ್ಬ ಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಲಿಪಾಡ್ಯಮಿಯ ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಕಥೆ ಇನ್ನೊಂದು ಪಾಠ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅವನು ದಾನಿ, ಆದರೆ ತಾನು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬ ಅಹಂಕಾರವೂ ಇತ್ತು. ವಾಮನ ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆ ಕೇಳಿದಾಗ ಕೊನೆಗೆ ಅವನು ತನ್ನ ತಲೆಯನ್ನೇ ಒಡ್ಡಿದ. ಅಹಂಕಾರ ಬಾಗಿದಾಗಲೇ ಅವನು ದೊಡ್ಡವನಾದ. ಒಳಗಿನ ದೀಪ ಹಚ್ಚಬೇಕಾದರೆ ಮೊದಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಬಾಗಬೇಕು.
ಹಣತೆ ಏನು ಕಲಿಸುತ್ತದೆ
ಒಂದು ಹಣತೆಯನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ನೋಡಿ. ಅದರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗ ಇವೆ.
- ಮಣ್ಣಿನ ಹಣತೆ. ಇದು ನಮ್ಮ ದೇಹ. ಸರಳ, ಆದರೆ ಗಟ್ಟಿ. ಬಿರುಕು ಬಂದರೆ ಎಣ್ಣೆ ಸೋರುತ್ತದೆ.
- ಎಣ್ಣೆ. ಇದು ನಮ್ಮ ಶಕ್ತಿ. ನಿದ್ರೆ, ಆಹಾರ, ಸಾಧನೆಯಿಂದ ತುಂಬುತ್ತದೆ.
- ಬತ್ತಿ. ಇದು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು. ನೇರವಾಗಿದ್ದರೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಉರಿಯುತ್ತದೆ, ಗಂಟು ಬಿದ್ದರೆ ಹೊಗೆ.
- ಜ್ಯೋತಿ. ಇದು ನಮ್ಮೊಳಗಿನ ಚೈತನ್ಯ, ಆತ್ಮದ ಬೆಳಕು.
ಜ್ಯೋತಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಉರಿಯಬೇಕಾದರೆ ಉಳಿದ ಮೂರೂ ಸರಿ ಇರಬೇಕು. ದೇಹ ದಣಿದಿದ್ದರೆ, ಶಕ್ತಿ ಖಾಲಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಮನಸ್ಸು ಗೋಜಲಾಗಿದ್ದರೆ ಒಳಗಿನ ಬೆಳಕು ಮಂದವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ನಾವು ಹೊರಗಿನ ಬೆಳಕಿಗಾಗಿ ಓಡುತ್ತೇವೆ. ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ, ಹೊಸ ವಸ್ತು, ಫೋನಿನ ಪರದೆ.
ಇನ್ನೊಂದು ವಿಷಯ ಗಮನಿಸಿ. ಒಂದು ದೀಪದಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ದೀಪ ಹಚ್ಚಿದಾಗ ಮೊದಲ ದೀಪದ ಬೆಳಕು ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರೀತಿ, ಜ್ಞಾನ, ಆಶೀರ್ವಾದ ಎಲ್ಲವೂ ಹೀಗೆಯೇ. ಹಂಚಿದಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
ಒಳಗಿನ ದೀಪಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸರಳ ಧ್ಯಾನ
ಹಬ್ಬದ ಗದ್ದಲದ ನಡುವೆ ಹತ್ತು ನಿಮಿಷ ಸಾಕು. ರಾತ್ರಿ ಎಲ್ಲರೂ ಮಲಗಿದ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಬೇಗ ಮಾಡಬಹುದು.
- ಒಂದು ಹಣತೆ ಹಚ್ಚಿ, ನಿಮ್ಮಿಂದ ಸುರಕ್ಷಿತ ದೂರದಲ್ಲಿ ಇಡಿ. ಬೆನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ.
- ಕೆಲವು ಕ್ಷಣ ಸುಮ್ಮನೆ ಆ ಜ್ಯೋತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ. ನಂತರ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿ.
- ಮೂರು ನಿಧಾನ ಉಸಿರು. ಉಸಿರು ಹೊರಗೆ ಬಿಡುವಾಗ ದಿನದ ದಣಿವು ಹೊರಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ.
- ಈಗ ಎದೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಹೃದಯದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಜ್ಯೋತಿಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಹೊರಗಿನ ಹಣತೆಯಂತೆಯೇ, ಶಾಂತವಾಗಿ ಉರಿಯುತ್ತಿದೆ.
- ಪ್ರತಿ ಉಸಿರಿಗೂ ಆ ಬೆಳಕು ಸ್ವಲ್ಪ ದೊಡ್ಡದಾಗುತ್ತಿದೆ. ಎದೆ, ಹೊಟ್ಟೆ, ತಲೆ, ಕೈಕಾಲು. ಕೊನೆಗೆ ಇಡೀ ದೇಹ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ತುಂಬಿದೆ.
- ಈ ವರ್ಷ ನೀವು ಬಿಡಲು ಬಯಸುವ ಒಂದು ಕತ್ತಲನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಒಂದು ಭಯ, ಒಂದು ಅಭ್ಯಾಸ, ಒಂದು ಕೋಪ. ಅದು ಆ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಕರಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನೋಡಿ.
- ಕೊನೆಗೆ ಆ ಬೆಳಕನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯವರಿಗೆ, ನಂತರ ನಿಮಗೆ ಕಷ್ಟ ಕೊಟ್ಟ ಒಬ್ಬರಿಗೂ ಹಂಚಿ. ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಣ್ಣು ತೆರೆಯಿರಿ.
ನೀವು ರೇಖಿ ಕಲಿತಿದ್ದರೆ, ಐದನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಕೈಗಳನ್ನು ಹೃದಯದ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟು ಕೆಲವು ನಿಮಿಷ ಸ್ವಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಾಡಿ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಮನೆಯವರಿಗೆ ಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ದೂರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನೂ ಕಳಿಸಬಹುದು.
ಹಣತೆ ಹಚ್ಚುವಾಗ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಎಚ್ಚರ. ಪರದೆ, ಬಟ್ಟೆ, ಮಕ್ಕಳ ಕೈಯಿಂದ ದೂರ ಇಡಿ. ಧ್ಯಾನ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ದೀಪವನ್ನು ಗಮನಿಸದೆ ಬಿಟ್ಟು ಮಲಗಬೇಡಿ.
ಹಬ್ಬದ ಗದ್ದಲದ ನಡುವೆ
ಹಬ್ಬ ಎಂದರೆ ಸಂತೋಷ, ಆದರೆ ಎಷ್ಟೋ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬ ಎಂದರೆ ದಣಿವೂ ಹೌದು. ಅಡುಗೆ, ನೆಂಟರು, ಖರ್ಚು, ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಮನಸ್ತಾಪಗಳು. ಹಬ್ಬ ಮುಗಿಯುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮನೆಯ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಸುಸ್ತಾಗಿ ಕುಳಿತಿರುತ್ತಾರೆ. ಒಳಗಿನ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದು ಎಂದರೆ ಈ ಗದ್ದಲವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಓಡುವುದಲ್ಲ. ಅದರ ನಡುವೆ ಸ್ವಲ್ಪ ನಿಧಾನವಾಗುವುದು. ಒಂದು ಕೆಲಸ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದರೂ ಪರವಾಗಿಲ್ಲ. ಅಡುಗೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಕೈ ಜೋಡಿಸಿ. ಸಿಟ್ಟು ಬಂದಾಗ ಮಾತಾಡುವ ಮೊದಲು ಮೂರು ಉಸಿರು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ. ಹಬ್ಬದ ನಿಜವಾದ ಬೆಳಕು ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವವರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬೇಕು, ಗೋಡೆಯ ಮೇಲಿನ ದೀಪದ ಸರದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲ.
ಈ ವಾರದ ಸವಾಲು
ಹಬ್ಬದ ಏಳು ದಿನ ಪ್ರತಿದಿನ ಸಂಜೆ ಒಂದು ದೀಪ ಹಚ್ಚಿ. ಹಚ್ಚುವಾಗ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಷಯ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಿ.
- ಇಂದು ನಾನು ಬಿಡುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕತ್ತಲು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಇಂದು ಒಬ್ಬರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ದೂರು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
- ಇಂದು ನಾನು ಹಂಚುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಬೆಳಕು. ಒಂದು ಕರೆ, ಒಂದು ಮೆಚ್ಚುಗೆಯ ಮಾತು, ಯಾರಿಗಾದರೂ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸಹಾಯ.
ಏಳು ದಿನದಲ್ಲಿ ಏಳು ಕತ್ತಲು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಏಳು ಬೆಳಕು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಒಂದು ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಡಿ.
ಕೊನೆಯ ಮಾತು
ಹಬ್ಬ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಹಣತೆಗಳನ್ನು ತೊಳೆದು ಅಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಡುತ್ತೇವೆ. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಮತ್ತೆ ಹೊರಗೆ ತೆಗೆಯುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಒಳಗಿನ ದೀಪಕ್ಕೆ ಅಟ್ಟ ಇಲ್ಲ. ಅದು ಪ್ರತಿದಿನ ಉರಿಯಬೇಕು. ಪ್ರತಿದಿನ ಸ್ವಲ್ಪ ಎಣ್ಣೆ, ಪ್ರತಿದಿನ ಬತ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಸರಿ ಮಾಡುವುದು. ಅದಕ್ಕೇ ನಾವು ಸಾಧನೆ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ.
ಮನೆಯ ಹೊಸ್ತಿಲಿನ ದೀಪ ಬೀದಿಗೆ ಬೆಳಕು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಹೃದಯದ ದೀಪ ನೀವು ಹೋದ ಕಡೆಯೆಲ್ಲ ಬೆಳಕು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಈ ದೀಪಾವಳಿ ಎರಡನ್ನೂ ಹಚ್ಚಿ.
ನಿಮಗೂ ನಿಮ್ಮ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೂ ದೀಪಾವಳಿಯ ಶುಭಾಶಯಗಳು.
Reiki Growth Coach · ಕಲ್ಪತರು ಸಂಸ್ಥಾಪಕ
ಈ ವಾರದ ಸವಾಲಿನ ನಿಮ್ಮ ಅನುಭವವನ್ನು ಕಲ್ಪತರು Facebook ಪುಟದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ 🙏